Te kennen leerstof

Voor het toelatingsexamen 2011:

OPMERKING: sterk gewijzigd tegenover vorig jaar!

Deze lijst is een kopie van de gegevens van de officiële website. Gebruik deze lijst alleen als snelle controle, de volledige en zeker juiste lijst vind je daar.

1. De Cel

• Celorganellen en subcellulaire structuren, zowel op lichtmicroscopisch als op elektronenmicroscopisch niveau
  • Naamgeving
  • vorm-functie relatie
• Basisstructuur van Biomoleculen en hun basisfuncties binnen een cel
• Inzicht in fasering en belang van mitose en meiose delingen en hun verschillen
• basisinzicht in celcyclus fases
  • Situering DNA verdubbeling in celcyclus
• Verband tussen DNA-RNA en eiwit kunnen aangeven
  • DNA dubbele helix structuur en complementaire baseparing
  • Situering en betekenis van replicatie-transcriptie-translatie
• Eiwitsynthese
  • gebruik genetische code
  • rol ribosomen en RER
  • belang start en stopcodon
• Toepassingsvoorbeelden recombinant DNA technologie
  • biotechnologie (vaccin productie, gebruik bacteria als eiwitfabriek)
  • polymerase kettingreactie (PCR)
  • transgene organismen

2. Biologie van organismen

• Zenuwstelsel: reflexboog vb kniestrekreflex
  • Universaliteit neuronale boodschap
  • Receptoren
  • Zintuigen : Oog en Oor
• Hormonaal stelsel
  • Endocriene klieren
    • Welk hormoon waar gemaakt?
      • Hypothalamus ( releasehormone)
      • Hypofyse
      • Schildklier of thyroidea
      • Bijschildklier of parathyroidea
      • Alvleesklier of pancreas
      • Bijnieren of adrenes
      • Voortplantingsorganen: testis en ovarium
    • Rol geslachtshormonen Man/Vrouw
    • Regulatie menstruele cyclus
• Energiemetabolisme
  • Cellulaire ademhaling
  • Fotosynthese (C-autotrofie)
  • Chemosynthese (N cyclus)
• Homeostase
  • homeothermie
  • osmoregulatie
    • semi en selectief permeabele membranen
    • hypertonische, isotonische en hypotonische oplossingen
    • osmose
    • diffusie
    • actief transport

3. De voortplanting

• primaire en secundaire geslachtskenmerken bij man en vrouw en hun biologische betekenis
• methoden van regeling van de vruchtbaarheid
  • hormonale anticonceptie
  • betrouwbaarheid
  • specifieke methoden ter voorkoming van SOA (sexueel overdraagbare aandoeningen)
• bevruchting en vroege embryonale ontwikkeling bij de mens
  • spermatogenese versus oogenese
  • bouw blastocyst (ICM en cytotrofoblast)
  • rol placenta en vruchtwater
  • monozygote of ééneiïge tweelingen
• kloning van organismen (Dolly)

4. Genetica

• de wetten van Mendel toepassen op voorbeelden, ook bij de mens.
• overervingsstambomen interpreteren (O = vrouwelijk; = mannelijk)
• dominante en recessieve overerving van kenmerken
• homozygoot en heterozygoot
• autosomale en geslachtschromosoom gebonden overerving
• overkruising, geslachtschromosoom gebonden genen, gekoppelde genen en genenkaarten
• interpretatie chromosoomkaarten en optredende fouten
• ontstaan en belang genetische variabiliteit
• types mutaties toelichten en hun voorbeelden bij de mens

5. Levenswijzen

• Mutualisme/symbiose
  • Parasitair
    • Lintworm
    • Spoelworm
  •  
    • Mijten, teken, luizen, vlooien
  • Producenten- consumenten (voedselketen)
    • Saprofyten
    • Herbivoren
    • Carnivoren

6. Evolutie

• aanwijzingen voor biologische evolutie
  • raaklijnen tussen disciplines (paleontologie, biochemie)
  • gemeenschappelijkheid van genen
• Darwinisme, Lamarckisme
• Mutaties versus modificaties
• basisinzicht in ontstaan nieuwe soorten
• belang genetische variabiliteit
• selectie werking
• betekenis van “adaptatie” en “preadaptatie”
• reproductiesucces en resistentieprobleem
• biologische evolutie van de mens

Tips voor biologie

Aan te raden (leer)boeken:

1. Biologie: Bioskoop 6 (en eventueel deel 5), uitgeverij DNB Pelckmans
2. Biologie 6 (en eventueel deel 5), Standaard Educatieve Uitgeverij

Belangrijke onderwerpen

1. Genetica en in het bijzonder stamboomanalyse
2. Het begrip evolutie
3. Hormonale cyclus van de vrouw
4. Begrippen mitose en meiose

Voorbeeldvragen

Die vind je via de pagina 'vragen zoeken'. Klik er op Biologie en selecteer het gewenste jaartal. Je krijgt dan een overzicht van de beschikbare vragen met antwoord (en eventueel uitwerking) alsook hun moeilijkheidsgraad. Indien je problemen hebt met een bepaalde opgave kan je hierover een vraag stellen op de bewuste pagina.

Forum

Stel je meer algemene vragen (bijvoorbeeld over een stuk leerstof) in het forum.